uitleg Archieven — Creative Commons Nederland

Creative Commons beelden zoeken met Chrome

Sebastiaan ter Burg, 27 augustus, 2018

In februari 2018 heeft Google de optie ‘Afbeelding weergeven’ weggehaald bij het bekijken van de zoekresultaten van afbeeldingen. Hiermee is het ook moeilijker geworden om Creative Commons materiaal te downloaden via Google. Deze optie kan je binnen Google Chrome weer terug krijgen. Villamedia maakte onderstaande video om te laten zien hoe je dit doet.

Wat niet in de video wordt vermeld is hoe je vervolgens de naamsvermelding op een juiste manier doet. Hieronder zetten we dat nog een keer voor je op een rijtje.

Om naamsvermelding op een goede manier te doen heb je de antwoorden op de volgende vragen nodig:

  1. De titel van het werk?
  2. Wie is de auteur?
  3. Heb je het werk bewerkt? Zo ja, op welke manier?
  4. Onder welke licentie is het originele werk beschikbaar gesteld?
  5. Waar heb je het originele werk gevonden?

Elementen en structuur

De elementen en structuur van een goede naamsvermelding zijn:

[Originele titel], een [Bewerkingen van] [Soort werk] door [Auteur], [Licentie]

Online moet je links maken van de volgende elementen:

  1. Soort werk: is een link naar het originele werk op het platform waar je het gevonden hebt. Dit is niet alleen het bewijs dat je het werk op een plek gevonden hebt waar de auteur het beschikbaar heeft gesteld, maar stelt ook anderen in de gelegenheid om het werk te gebruiken.
  2. Auteur: is een link naar het profiel van de auteur op het platform waar je het werk gevonden hebt of een link naar de website van de auteur.
  3. Licentie: is een link naar de Creative Commons licentie waaronder het werk beschikbaar is gesteld. Deze link is verplicht!

Voor online gebruik zijn de elementen en structuur dan:

[Originele titel], een [Bewerkingen van][Soort werk = link naar origineel] door [Auteur = link naar profiel of website auteur], [Licentie = link naar licentie]

Voor offline (drukwerk) gebruik moet de link van de licentie uitgeschreven staan. Dit kan in de colofon of direct onder het beeld geplaatst worden. Zolang deze maar goed vindbaar is.

Voorbeeld

Marcel Harteveld presenteert zijn debuutalbum Haat/liefde, bijgesneden en zwart-wit versie van een foto door Sebastiaan ter Burg, CC BY 2.0

De elementen en hun waarden in bovenstaand voorbeeld zijn:

  1. Originele titel: Marcel Harteveld presenteert zijn debuutalbum Haat/liefde.
  2. Bewerkingen: bijgesneden en zwart-wit versie, de originele foto is groter en in kleur.
  3. Soort werk = het is een foto.
  4. Auteur = de volledige naam van de auteur. Mocht de auteur zijn/haar volledige naam niet genoemd hebben op een profielpagina of op een andere plek, dan kan hier eventueel de gebruikersnaam van de auteur op het platform waar je de originele afbeelding hebt gevonden gebruikt worden. Ook kunnen beide genoemd worden als iemand zijn/haar volledige naam én een gebruikersnaam heeft.
  5. Licentie = Flickr, het platform waar deze foto vandaan komt, gebruikt (helaas) nog Creative Commons 2.0 licenties. Probeer zo specifiek mogelijk te zijn bij de licentievermelding en zorg ervoor dat je alle informatie toevoegt, bijvoorbeeld Unported, International, taal en het versie nummer – na de basis attributen zoals ND, NC, SA.

Bij offline (drukwerk) wordt deze vermelding dan:

Marcel Harteveld presenteert zijn debuutalbum Haat/liefde, bijgesneden en zwart-wit versie van een foto door Sebastiaan ter Burg, CC BY 2.0 (https://creativecommons.org/licenses/by/2.0/)

Plaatsing van de licentievermelding

De naamsvermelding plaats je:

  • bij voorkeur direct onder of naast de foto. Mocht dit niet mogelijk zijn, zorg er dan voor dat de naamsvermelding ergens anders op de pagina staat en dat het duidelijk is welke afbeelding het betreft,
  • in een lettertype, kleur en grootte dat door mensen goed te lezen is.

Variaties

Variaties op de elementen en structuur zijn mogelijk. De nieuwsberichten van Creative Commons zelf gebruiken ook een andere structuur. De reden hiervoor is dat Creative Commons nagenoeg nooit een foto aanpast. De elementen en structuur die Creative Commons veelal gebruikt zijn {[Titel] door [Auteur] = link naar origineel}, [Licentie = link naar licentie]

Slechte variaties

Helaas komt het ook voor dat de naamsvermelding verkeerd wordt gedaan. Er wordt bijvoorbeeld informatie weggelaten of de verkeerde informatie wordt gepubliceerd. Enkele voorbeelden van hoe het niet moet zijn:

  • [Type werk]: [Bron], [licentie], bijvoorbeeld “Foto: flickr, CC BY”
  • [Type werk]: [Auteur], [Bron], bijvoorbeeld: “Foto: Sebastiaan ter Burg, Flickr”
  • De informatie in een “on mouse over” zetten.
  • De informatie in de foto te zetten, dus als aparte tekst naast of onder de foto.

Door de naamsvermelding verkeerd op te nemen riskeer je een factuur voor het gebruik van de afbeelding. Wanneer je twijfelt over het gebruik, neem dan altijd contact op met de auteur!

Meer informatie

Op de volgende pagina’s kan je nog meer informatie vinden of de naamsvermelding:


Bovenstaande tekst verscheen eerder in het Engels op het blog van Circular Content.

No Comments »

Infographic over goed gebruik CC-materiaal

Maarten Zeinstra, 25 juli, 2013

Alle Creative Commons-licenties hebben gemeen dat bij hergebruik het verplicht is om de naam van de rechthebbende en de licentie (met link) te vermelden. Er kans soms onduidelijkheid ontstaan over hoe dit precies moet. Gelukkig zijn er op internet verschillende bronnen waar je terecht kunt om dit te leren. Zo zijn hier FAQs over (Nederlands, Engels) Berichten wij over tools die je daarbij kunnen helpen en kan je via de license chooser geholpen worden. De gratis stockphoto-site foter.com heeft enkele weken geleden een overzichtelijke infographic hier aan toegevoegd die laat zien hoe je Creative Commons gelicenseerd werk kan hergebruiken. Als je er met deze tools niet uitkomt kun je altijd nog contact met ons opnemen.

Infographic Naamsvermelding CC

No Comments »

licentiecompatibiliteit, hoe zat het ook alweer?

Maarten Zeinstra, 31 mei, 2013

Creative Commons-licenties zijn ontworpen om makkelijk met je auteursrecht te kunnen omgaan door op een inzichtelijke manier aan te geven hoe anderen je werk mogen gebruiken. Wanneer je twee Creative Commons gelicenseerde werken wilt combineren, bijvoorbeeld bij het maken van een collage of remixen van muziek, kan er soms een probleem ontstaan. Niet alle licenties zijn namelijk met elkaar te combineren. In onderstaand overzicht hebben we weergegeven welke licenties zijn te combineren.

CC licentiecompatibiliteit


CC0 Kennisland 

 

 

Kies twee werken uit die wilt combineren of remixen. Zoek horizontaal de licentie van het eerste werk op en verticaal de licentie van het tweede werk. Als er een vinkje staat in de cel waar deze rij en kolom kruisen dan kan je de werken combineren. Gebruik voor het nieuwe werk ten minste de meest restrictieve licentie van de twee (gebruik de licentie die het meest naar rechts of naar beneden staat). Staat er een kruisje dan betekent dit dat je deze werken niet zomaar kunt combineren. Waarschijnlijk geeft een van de twee licenties aan dat het er geen afgeleide werken gemaakt mogen worden of dat het werk niet voor commerciële doeleinden gebruikt mogen worden.

Het is niet mogelijk om een werk te mixen dat beschikbaar is gesteld onder een Naamsvermelding-GelijkDelen licentie met werk dat beschikbaar is gelicenseerd onder een NaamsVermelding-NietCommercieel-GelijkDelen licentie. De GelijkDelen bouwsteen in de eerste licenties vereist namelijk dat het nieuw ontstane werk opnieuw vrijgegeven wordt onder die licentie en staat dus commercieel gebruikt toe, andersom wil de tweede licentie dat je het nieuwe werk vrijgeeft onder een licentie die commercieel gebruik niet toe staat.

Ook is het niet mogelijk om een werk te gebruiken in een remix waar een GeenAfgeleide werken bouwsteen in verwerkt is. Alle werken die onder deze licentie beschikbaar zijn gesteld mogen alleen maar in hun oorspronkelijke vorm worden verspreid. Er mogen van deze werken dus geen uitsneden, of lagere resolutie werken beschikbaar gesteld worden. Ook mogen (delen van) deze werken niet voor andere werken gebruikt worden.

Als je er met dit overzicht nog niet uitkomt dan helpt Creative Commons Nederland je graag met je vraag. Stel je vraag op onze contactpagina en we komen zo snel mogelijk bij je terug.

 

Download hier het overzicht als PNG

Download hier het overzicht als PDF

Download hier het overzicht als Adobe Illustrator bestand

Alle bovenstaande downloads zijn beschikbaar gesteld onder de CC0 Publieke Domein Dedicatie Tool. Je mag het werk zonder toestemming kopiëren, veranderen, verspreiden en uitvoeren, zelfs voor commerciële doeleinden.

 

 

No Comments »

Kluun zoekt content

Yannick HMadoun, 25 maart, 2013

Kluun heeft zijn website op zwart gezet. De schrijver van onder andere “Komt een vrouw bij de dokter” is het zat dat hij potentieel aangeklaagd kan worden door fotografen waarvan hij foto’s gevonden heeft op het internet. We zagen ongeveer hetzelfde nieuws toen de BUMA in de clinch lag met de muziekblogs. Hoewel het gebruik van plaatjes en muziek op blogs vaak gedoogd werd in het verleden, is het strikt juridisch gezien echter niet toegestaan om andermans werken te gebruiken zonder hun toestemming. Nu er in Nederland ook een gerechtelijke uitspraak het foutief karakter van embedden heeft vastgesteld, staat er de auteursrechthebbenden dan ook niets meer in de weg om hun rechten te doen gelden en vergoeding te vragen voor het gebruik van hun werk. Gelukkig zijn er andere manieren om werken te vinden die je wel mag gebruiken.

Lang niet alle auteurs zijn er namelijk op uit om vergoedingen te vragen voor elke vorm van gebruik. Vaak zien auteurs graag hun werk verspreid worden zonder dat er daar een bedrag tegenover staat. Kluun zegt dat ook over zijn eigen werk. Creative Commons-licenties zijn een perfect gereedschap voor auteurs om zelf te beslissen wat er wel en niet mag gebeuren met hun werk. Door een Creative Commons-licentie aan je werk te koppelen, geef je anderen de toestemming om je werk te gebruiken in de omstandigheden die jij bepaalt. Zo kan je er voor kiezen om enkel niet-commerciële toepassingen toe te staan of al dan niet toelaten dat er aanpassingen gebeuren aan je werk.

Er zijn wereldwijd al miljoenen werken beschikbaar met een Creative Commons-licentie,  van foto’s en muziek tot hele boeken. Deze enorme verzameling is dan ook de perfecte oplossing voor bloggers die hun pagina’s graag verrijken met interessante content. Doordat Creative Commons gebruik maakt van machine leesbare metadata is ook heel gemakkelijk om het web te doorzoeken op basis van de licenties. Creative Commons heeft hier zelf een goede zoekmachine voor ontwikkeld, maar ook andere partijen zoals Google, Yahoo, Flickr, Youtube bieden de mogelijkheid om te zoeken naar werken met een Creative Commons-licentie. Je kan zelfs Creative Commons-afbeeldingen zoeken op basis van kleuren! Zolang je de aangeduide licentie respecteert staat het iedereen vrij om deze Creative Commons-werken te gebruiken voor een blog, een powerpointpresentatie of iets anders. Let wel op dat je steeds de regels voor naamsvermelding correct toepast, zo moet je steeds de toepasselijke licentie vermelden met een link naar de licentiepagina. Als je foto’s van Flickr gebruikt, bestaat er een handige tool om je hierbij te helpen. In alle andere gevallen, raden we aan om volgende pagina eens door te lezen.

No Comments »

Beatles nog niet in Publiek Domein

Yannick HMadoun, 17 januari, 2013

Vandaag verschenen er op het web enkele blogposts – voornamelijk uit de US – met de enthousiaste verklaring dat de eerste singles van de Beatles, met name Love Me Do en P.S. I Love You, sinds kort tot het Publieke Domein zouden behoren. Hoewel er wel degelijk een kern van waarheid in deze berichten schuilt, is de werkelijkheid toch genuanceerder. Wat de overijverige Amerikanen namelijk over het hoofd zien, is het wezenlijke onderscheid tussen auteursrechten en naburige rechten.

Auteursrecht versus Naburige rechten

Auteursrechten zijn de rechten die toekomen aan de componist – voor de muziek – en de auteur – voor de tekst – van een nummer. Naburige rechten zijn gelijkaardige rechten die toekomen aan de uitvoerder en de producent van een song. Deze vier hoedanigheden – auteur, componist, uitvoerder en producent – kunnen bij dezelfde persoon liggen, maar kunnen evengoed aan vier verschillende personen of entiteiten toekomen. Bovendien zijn al deze rechten ook nog eens grotendeels overdraagbaar wat maakt dat ze in de praktijk – zeker voor populaire muziek – vaak in handen zijn van verschillende labels of publishers. Naast het verschil in rechthebbende zijn het auteursrecht en de naburige rechten ook verschillend wat de beschermingstermijn betreft. Het auteursrecht geldt in beginsel (in Europa) voor een periode tot 70 jaar na de dood van de langstlevende auteur. Voor naburige rechten bedraagt deze beschermingstermijn 50 jaar na de eerste publicatie van het werk. De blogs in kwestie baseren zich enkel op deze laatste termijn om hun stoutmoedige uitspraak te staven.

De singles in kwestie werden uitgebracht in 1962 en met ingang van 1 januari 2013 zijn de naburige rechten op deze producties dan ook verlopen in Europa. Dit betekent echter niet dat de twee nummers nu deel uitmaken van het Publieke Domein.  Een werk valt pas in het Publiek Domein als er geen intellectuele eigendomsrechten meer op rusten, over het algemeen rekent men hiervoor met de beschermingstermijn van het auteursrecht omdat deze nu eenmaal het langste loopt. Als een werk in het Publieke Domein terecht komt is het zo dat iedereen er vrij gebruik van kan maken. Dit wil zeggen dat er geen toestemming meer nodig is om het werk te kopiëren, verspreiden, bewerken, verkopen en dergelijke meer. Nu enkel de naburige rechten verlopen zijn, moet men voor al deze acties dus nog steeds toestemming hebben van de auteur en componist en de bijhorende vergoeding betalen aan de collectieve beheersorganisatie die hier voor instaat. Het zal voorlopig dan ook nog niet storm lopen voor heruitgaves of bewerkingen van deze Beatles-songs.

Termijnverlenging

Een tweede punt waar de blogs de bal aardig misslaan is de gepropageerde termijnverlenging van het ‘copyright’ van 50 naar 70 jaar door een Europese richtlijn. Ook hier gaat het enkel over de naburige rechten en heeft dit geen invloed op het auteursrecht, dat sowieso al veel langer loopt. Bovendien is het reeds duidelijk dat deze maatregel niet retroactief wordt ingevoerd, maar dat de nieuwe bepalingen van de Richtlijn enkel gelden wanneer de uitvoerende kunstenaars en de producenten van fonogrammen onder de oude regels nog beschermd zouden zijn op 1 november 2013. Dit betekent dat de twee eerste singles van de Beatles sowieso niet meer van de verlengde beschermingstermijn zullen genieten.

Dit misverstand maakt weer eens duidelijk hoe complex het auteursrecht in elkaar zit en hoeveel onwaarheden er over het thema de ronde doen. De complexiteit wordt alleen maar in de hand gewerkt door de talrijke geografische verschillen die er bestaan. Zelfs binnen Europa ziet men dat de beschermingstermijn van het auteursrecht – iets dat in principe geharmoniseerd is – nog steeds 27 andere regelingen kent. Niet te verwonderen dat onze vrienden aan de andere kant van de oceaan de draad wel eens kwijtraken. De Beatles zitten voorlopig nog veilig opgeborgen in het juridisch kluwen van het auteursrecht, maar in tussentijd kan je bijvoorbeeld volop genieten van deze uitvoering van de Goldberg variaties van J.S. Bach door Kimiko Ishizaka die door het toepassen van een CC0 dedicatie (voor de naburige rechten) wel deel uitmaken van het Publieke Domein.

No Comments »


next page